Türkiye’de Sadece Bir İlde Yetişiyor! 14 Kilogramdan Sadece 1 Litre Yağ Elde Ediliyor. Bu sezon Türkiye genelinde zeytin rekoltesinin yaklaşık 3,8 milyon ton seviyelerine ulaşması öngörülüyor. Bu üretim içerisinde Antalya’nın kendine has zeytin türlerinden biri olan tavşan yüreği, sınırlı yetişme alanıyla özel bir konumda yer alıyor.
Antalya Ticaret Borsası (ATB) tarafından 2018 yılında coğrafi işaretle tescillenen tavşan yüreği zeytininin hasat dönemi başlamış durumda. Sofralık olarak tüketilen bu çeşitten aynı zamanda zeytinyağı da üretilmekte. Zeytinpark’ta gerçekleştirilen hasatta toplanan ürünlerin bir kısmı sofralık satışa ayrılırken geri kalanı yağ üretiminde değerlendiriliyor.
ÜRETİMDE YÜZDE 67 ARTIŞ BEKLENTİSİ
Zeytinpark Genel Müdürü Bayram Çarkçıgil, Antalya’da geçen yıl yaklaşık 6 bin ton düzeyinde gerçekleşen tavşan yüreği zeytini üretiminin bu sezon 10 bin tona yaklaşmasını beklediklerini ifade etti. Eğer bu tahmin gerçekleşirse, üretimde geçen yıla oranla yaklaşık yüzde 67 artış yaşanacak.
KİLOGRAM FİYATI 100 LİRAYA KADAR ÇIKIYOR
Hasat edilen zeytinler boyutlarına göre kategorize edilerek satışa sunulmakta. Diğer zeytin çeşitlerinde kilogram fiyatı 50-70 lira aralığında değişirken, tavşan yüreği zeytini daha yüksek fiyatlarla alıcı buluyor.
Çarkçıgil, satış fiyatlarıyla ilgili yaptığı açıklamada, “Zeytinleri topladıktan sonra ayıklama yapıyoruz. Ayıkladıktan sonra boylarına göre fiyatlandırıp satıyoruz. Bu yıl diğer zeytin çeşitlerinin kilogram fiyatları 50-60-70 lira arasında değişiyor. Tavşan yüreğinin fiyatı ise daha yüksek. Sofralık olarak perakende satışında kilogram fiyatı 80-100 lira arasında” dedi.
14 KİLOGRAM ZEYTİNDEN 1 LİTRE YAĞ ELDE EDİLİYOR
Tavşan yüreği zeytininin diğer çeşitlerden ayıran özelliklerinden biri de yağ veriminin düşük olmasıdır. Normal zeytin türlerinde yaklaşık 9 kilogram üründen 1 litre yağ elde edilirken tavşan yüreğinde aynı miktara ulaşmak için yaklaşık 14 kilogram zeytine ihtiyaç vardır.
Üretimde soğuk sıkım yöntemini tercih ettiklerini belirten Çarkçıgil, “Zeytinpark olarak zeytinyağlarımızı soğuk sıkım sızma yöntemiyle üretiyoruz. Normal zeytinlerden ortalama olarak 9 kilodan 1 litre yağ alırken, tavşan yüreğinde bu miktar daha da artıyor. Geçen yıl neredeyse 14 kilodan bir litre tavşan yüreği zeytinyağı elde ettik” şeklinde konuştu.
YARIM LİTRESİ GEÇEN YILDA 1500 LİRAYDI
Tavşan yüreği zeytininin yağı da yüksek bir değere sahip olduğunu vurgulayan Çarkçıgil, bu sezon yağlık ürünlerin sıkımına yaklaşık iki hafta içinde başlamayı planladıklarını söyledi.
Geçen yıl yarım litrelik tavşan yüreği yağı için fiyatın 1500 lira olduğunu aktaran Çarkçıgil, “Yağlık tarafında yaklaşık iki hafta sonra sıkıma başlayacağız. Bu senenin maliyetlerini henüz hesaplamadık. Zeytinyağının içerdiği bileşiklerin korunmasına önem verdiğimiz için soğuk sıkım yöntemini kullanmayı tercih ediyoruz” dedi.
İSPANYA’DAKİ ÜNİVERSİTEDE ANALİZ EDİLDİ
Tavşan yüreği yağına özgü olan özelliklerden biri de içerdiği oleokantal miktarıdır. Antalya Ticaret Borsası Başkanı Ali Çandır ve yönetimi sayesinde yerel zeytinyağı İspanya’daki Cordoba Üniversitesi’nde incelendi.
Araştırmaya katılan Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi’nden Prof. Dr. Mücahit Taha Özkaya, farklı bölgelerden iki sezon boyunca alınan örneklerin analiz edildiğini bildirdi. İncelemelerde uygun koşullarda üretilen natürel sızma tavşan yüreği yağı kilogramında ortalama olarak 191 miligram oleokantal tespit edilmiştir.
Bu bulgu, tavşan yüreği çeşidinin yüksek oleokantal içeriğine sahip bir yağ üretme potansiyeline sahip olduğunu göstermektedir.
KANSER HÜCRELERİNDE LABORATUVAR ÇALIŞMASI YAPILDI
Tavşan yüreği yağı içindeki fenolik bileşikler nedeniyle laboratuvar araştırmalarına konu olmuştur. Dr. Gül Kahraman tarafından yürütülen çalışmada, bu yağın karaciğer kanseri hücre kültürleri üzerindeki biyolojik etkileri incelenmiştir.
Denemelerin güvenilirliğini sağlamak amacıyla toplamda on kez tekrarlandığını belirten Kahraman, ilerleyen aşamalarda yağın içeriğindeki fenolik bileşiklerin ayrı ayrı değerlendirilmesinin planlandığını ifade etti.
Kahraman ayrıca laboratuvar ortamında elde edilen bulguların insanlarda tedavi edici etki anlamına gelmediğini vurgulayarak, zeytinyağının ilaç yerine geçmediğinin altını çizdi.